Blog prawniczy

Czym jest Lex Uber

Nowe przepisy od 1 stycznia 2021 r.

Wychodząc naprzeciw rozwojowi branży transportowej, przede wszystkim związanym z pojawieniem się nowych przewoźników nie zrzeszonych w korporacjach, polski ustawodawca zdecydował się dokonać istotnych zmian w ustawie o transporcie drogowym.

Ową nowelizację o transporcie drogowym potocznie nazwano „Lex Uber”, a skutkiem jej wprowadzenia w polskim prawie jest m.in. dodanie zupełnie nowej formy działalności w dziedzinie transportu jakim jest pośrednictwo przy przewozie osób. Pierwotnie ustawodawca przewidywał, iż wszelkie podmioty działające na rynku przewozów będą miały 3 miesiące na dostosowanie się do nowych regulacji. Z powodu panującej pandemii okres ten wydłużono do końca 2020 roku.

Lex Uber: najważniejsze zmiany dla kierowców

Nowelizacja ustawy wprowadziła definicję pośrednictwa przy przewozie osób, przez którą rozumieć należy działalność gospodarczą polegającą na przekazywaniu zleceń przewozu osób samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą lub taksówką oraz:

  1. zawieraniu umowy przewozu w imieniu klienta lub przedsiębiorcy wykonującego przewóz osób lub
  2. pobieraniu opłaty za przewóz osób lub
  3. umożliwianiu zawarcia umowy przewozu lub umożliwianiu uregulowania opłaty za przewóz osób

- samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą lub taksówką za pośrednictwem dostarczonych lub udostępnionych do tych celów środków komunikacji elektronicznej, domen internetowych, aplikacji mobilnych, programów komputerowych, systemów teleinformatycznych lub innych środków przekazu informacji.

Z kolei podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą oraz taksówką wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.

Zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji nie można odstępować osobom trzecim ani przenosić uprawnień z nich wynikających na osobę trzecią. W razie cofnięcia zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji albo ich wygaśnięcia przedsiębiorca ma obowiązek przechowywać i udostępniać osobom uprawnionym do kontroli dokumenty i inne nośniki informacji przez okres jednego roku, począwszy od dnia, w którym przestał wykonywać transport drogowy. Nadto zabrania się prowadzenia pośrednictwa przy przewozie osób w przewozach okazjonalnych wykonywanych pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą. Pojazd wykonujący usługi przewozowe musi być właściwie oznakowany oraz posiadać aktualne badania techniczne.

Kierujący wykonujący przewóz drogowy z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, musi liczyć się z możliwością nałożenia na niego kary grzywny w wysokości do 2000 złotych. Natomiast podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.

Należy pamiętać, iż rada gminy może ustalać ceny za przewozy taksówkami na terenie gminy, niemniej ceny i stawki taryfowe mają charakter cen i stawek taryfowych maksymalnych.

Lex Uber: wymagana licencja na przewóz osób

Przedsiębiorca wykonujący transport drogowy w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób jest obowiązany prowadzić takie pośrednictwo wyłącznie na rzecz przedsiębiorców posiadających odpowiednią licencję.

Co istotne licencja jest udzielana na określony obszar obejmujący gminę, bądź gminy sąsiadujące - po uprzednim zawarciu przez nie porozumienia a nie na określony pojazd. Dopuszcza się wykonywanie przewozu z obszaru określonego w licencji poza ten obszar, lecz bez prawa świadczenia usług przewozowych poza obszarem określonym w tej licencji, z wyjątkiem przewozu wykonywanego w drodze powrotnej lub w przypadku złożenia zamówienia przez klienta z innego obszaru. Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencja uprawniają do wykonywania przewozu wyłącznie na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.

Udzielenie, odmowa udzielenia, zmiana oraz zawieszenie lub cofnięcie zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego następuje w drodze decyzji administracyjnej. Organem właściwym w sprawach udzielenia, odmowy udzielenia, zmiany oraz zawieszenia lub cofnięcia zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego jest starosta właściwy dla siedziby przedsiębiorcy, a w przypadku ubiegania się o licencję wspólnotową, Główny Inspektor Transportu Drogowego.

Zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencji wspólnotowej udziela się na wniosek przedsiębiorcy złożony w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej za pomocą środków komunikacji elektronicznej.

Ustawodawca przewidział nadto kilka ułatwień, rezygnując między innymi z konieczności zdania egzaminu weryfikującego znajomość topografii miasta oraz nie wymaga posiadania stacjonarnej kasy fiskalnej. Rozliczenie opłaty za przewóz osób samochodem osobowym, w tym taksówką może się odbywać przy użyciu aplikacji mobilnej, który musi zapewnić rozliczalność operacji związanych z przewozem osób oraz integralność i bezpieczeństwo gromadzonych danych. Licencji udziela się na czas oznaczony, nie krótszy niż 2 lata i nie dłuższy niż 50 lat.

Aktualnie obowiązujące przepisy prawa stanowią wyraz próby uregulowania spornych kwestii, w tym obowiązków stawianych kierowcom i pośrednikom. Niektóre zapisy są jednak niejasne, a proces uzyskiwania licencji sprawiać może wrażenie skomplikowanego. Jeżeli mają Państwo problem z interpretacją aktualnie obowiązujących przepisów związanych z ruchem drogowym, prowadzą, bądź chcą prowadzić działalność przewozową i zastanawiają się jak dostosować się do nowych wymagań prawnych, zachęcamy do odwiedzenia zakładki Kontakt i zweryfikowania swoich wątpliwości z naszymi ekspertami z zakresu prawa transportowego.

Szukasz sprawdzonego radcy prawnego?

Skontaktuj się ze mną