Blog prawniczy

Jak ogłosić upadłość spółki z o.o.

Jak ogłosić upadłość spółki z o.o. – krok po kroku

Kodeks spółek handlowych określa spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością jako spółkę kapitałową, co oznacza, iż zasadniczy nacisk położony jest w niej na łączenie kapitałów, tzn. środków majątkowych jako podstawy prowadzenia działalności. W takim wariancie pozycja wspólników oraz zakres ich uprawnień i obowiązków zasadniczo uzależnione więc są od wielkości kapitałowego zaangażowania w działalność spółki. Funkcjonowanie w obrocie gospodarczym obarczone jest dużym ryzykiem, a w związku z często niespodziewanymi dla przedsiębiorcy zdarzeniami może zostać on np. okresowo niewypłacalny. W skrajnym przypadku taka chwilowa niepewność przerodzić może się w ryzyko rychłego zakończenia prowadzonej działalności i ogłoszeniem upadłości.

Kiedy można ogłosić upadłości spółki z o.o.?

Podstawą ogłoszenia upadłości w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością jest ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe, natomiast pomocniczo znajdują tu również zastosowanie przepisy kodeksu spółek handlowych. Zgodnie z art. 270 rozwiązanie spółki powoduje m.in. ogłoszenie upadłości spółki. Należy pamiętać, iż skutku takiego nie wywołuje w szczególności samo złożenie wniosku o jej ogłoszenie. Przesłanki ogłoszenia upadłości spółki z o.o. określają art. 10 i 11 ustawy prawo upadłościowe. Zgodnie z ich brzmieniem upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Na potrzeby ustawy w art. 11 zdefiniowano pojęcie niewypłacalności, w związku z czym dopiero oba wyżej wskazane przepisy łącznie tworzą kompletną normę prawną w tym zakresie. Tym samym przyjmuje się, iż dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące.

Nie jest uważany za niewypłacalnego dłużnik, który zaprzestał realizowania zobowiązań krótkotrwale i przejściowo, co doprowadza stan prawny do zgodnego z prezentowanym w orzecznictwie SN, który nie kwalifikował tych stanów w kategoriach niewypłacalności (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2011 r., o sygn. akt: V CSK 211/10). Nadto należy pamiętać, iż nie można upatrywać podstawy ogłoszenia upadłości w tym, że dłużnik nie wykonuje wierzytelności, bo uważa ją za nienależną (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 lutego 1936 r. o sygn. akt: II C 2907/35).

Z punktu widzenia zarządu dłużnika najistotniejszym jest więc ustalenie momentu, w którym stan niewypłacalności w przedsiębiorstwie zaistniał. Od tej chwili biec będzie bowiem 30-dniowy termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości.

Wniosek o ogłoszenie upadłości sp. z o.o.

Jak więc wspomniano powyżej dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie 30-stu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Z takim wnioskiem wystąpić może zarówno dłużnik, jak i każdy z jego wierzycieli osobistych.

Należy wskazać, iż w aktualnym stanie prawnym stanie prawnym, do grona osób zobowiązanych do złożenia wniosku, nie należy prokurent. Zgodnie bowiem z przepisami prawa obowiązek złożenia wniosku spoczywa na każdym, kto na podstawie ustawy, umowy spółki lub statutu ma prawo do prowadzenia spraw dłużnika i do jego reprezentowania, samodzielnie lub łącznie z innymi osobami. Prokurent jako uprawniony do czynności polegających na prowadzeniu przedsiębiorstwa nie ma uprawnienia do jego reprezentowania, a zatem nie spełnia wymogu łącznego prowadzenia spraw oraz reprezentacji.

Wniosek o ogłoszenie upadłości powinien spełniać w pierwszej kolejności wymogi stawiane przez pracodawcę każdemu pismu procesowemu oraz nadto w szczególności zawierać:

  1. 1) nazwę albo firmę, pod którą działa dłużnik, numer KRS, oznaczenie siedziby oraz jej adresu, a w przypadku ich braku – inne dane umożliwiające ich jednoznaczną identyfikację
  2. 2) NIP, jeżeli dłużnik ma taki numer
  3. 3) wskazanie miejsca, w którym znajduje się główny ośrodek podstawowej działalności dłużnika
  4. 4) wskazanie okoliczności, które uzasadniają wniosek i ich uprawdopodobnienie
  5. 5) aktualny wykaz majątku z szacunkową wyceną jego składników, spis wierzycieli, listę zabezpieczeń dokonanych przez wierzycieli na majątku, oświadczenie o spłatach wierzytelności lub innych długów dokonanych w terminie sześciu miesięcy przed dniem złożenia wniosku oraz spis podmiotów zobowiązanych majątkowo wobec dłużnika

Wniosek o upadłość dłużnika należy złożyć w wydziale gospodarczym sądu rejonowego właściwego dla głównego ośrodka podstawowej działalności dłużnika. Głównym ośrodkiem podstawowej działalności jest to miejsce, w którym dłużnik regularnie zarządza swoją działalnością o charakterze ekonomicznym i które jako takie jest rozpoznawalne dla osób trzecich. Jeżeli dłużnik nie ma w Rzeczypospolitej Polskiej głównego ośrodka podstawowej działalności, właściwy jest sąd miejsca zwykłego pobytu albo siedziby dłużnika, a jeżeli dłużnik nie ma w Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zwykłego pobytu albo siedziby, właściwy jest sąd, w którego obszarze znajduje się majątek dłużnika.

Od wniosku o ogłoszenie upadłości pobiera się opłatę stałą w kwocie 1000 złotych. Nadto wnioskodawca obowiązany jest do uiszczenia zaliczki na wydatki w toku postępowania w przedmiocie ogłoszenia upadłości w wysokości jednokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w trzecim kwartale roku poprzedniego, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego i wraz z wnioskiem do przedstawienia dowodu jej uiszczenia. W przypadku braku uiszczenia zaliczki przewodniczący wzywa do uiszczenia zaliczki w terminie tygodnia pod rygorem zwrotu wniosku.

Upadłość spółki z o.o. a jej zobowiązania

Uwzględnienie wniosku o ogłoszenie upadłości następuje w wyniku stwierdzenia przez sąd, że dłużnik jest niewypłacalny, a majątek, który posiada, jest wystarczający dla przeprowadzenia postępowania upadłościowego. Po złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości sąd na wniosek albo z urzędu może dokonać zabezpieczenia majątku dłużnika. W przedmiocie zabezpieczenia sąd orzeka niezwłocznie. Postępowanie zabezpieczające w postępowaniu o ogłoszenie upadłości ma na celu czasowe zabezpieczenie majątku dłużnika na potrzeby ewentualnego późniejszego postępowania upadłościowego.

Upadły jest obowiązany wskazać i wydać syndykowi cały swój majątek, a także wydać dokumenty dotyczące jego działalności, majątku oraz rozliczeń, w szczególności księgi rachunkowe, inne ewidencje prowadzone dla celów podatkowych i korespondencję. Wykonanie tego obowiązku upadły potwierdza w formie oświadczenia na piśmie, które składa sędziemu-komisarzowi. Z chwilą ogłoszenia upadłości majątek dłużnika staje się masą upadłości, a majątek ten służy od tego momentu nie swojemu właścicielowi, ale jego wierzycielom.

Zgodnie z brzmieniem art. 299 kodeksu spółek handlowych, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, członkowie zarządu odpowiadają solidarnie za jej zobowiązania. Członek zarządu może się jednak uwolnić od odpowiedzialności, jeżeli wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym samym czasie wydano postanowienie o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo o zatwierdzeniu układu w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia układu, albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło nie z jego winy, albo że pomimo niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewydania postanowienia o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo niezatwierdzenia układu w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia układu wierzyciel nie poniósł szkody.

Członek zarządu nie poniesie odpowiedzialności za niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w czasie, gdy prowadzona jest egzekucja przez zarząd przymusowy albo przez sprzedaż przedsiębiorstwa, na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego, jeżeli obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości powstał w czasie prowadzenia egzekucji.

O odpowiedzialności nie może decydować wyłącznie fakt wpisania bądź wykreślenia członka zarządu z rejestru, z tej przyczyny, że ten wpis ma charakter deklaratoryjny i nie decyduje o byciu lub niebyciu członkiem organu spółki. W rezultacie należy przyjąć, iż dla przyjęcia odpowiedzialności decydujący jest okres pełnienia funkcji w zarządzie, tj. moment uzyskania i wygaśnięcia mandatu, a nie data wpisania i wykreślenia z rejestru (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 września 1999 r., o sygn. akt: II CKN 608/98).

Jeżeli mają Państwo jakiekolwiek wątpliwości związane z upadłością spółki z o.o., są Państwo wierzycielem niewypłacalnej spółki, bądź też dłużnikiem i zastanawiają się Państwo jak poradzić sobie z wymogami formalnymi zgłoszenia wniosku o upadłość, bądź czy takie rozwiązanie jest w Państwa przypadku najwłaściwsze, to zespół naszej kancelarii w zrozumiały oraz przystępny i rzeczowy sposób rozwieje wszelkie Państwa wątpliwości. Wystarczy jedynie odwiedzić zakładkę Kontakt oraz umówić dogodny dla siebie termin spotkania.

Szukasz sprawdzonego radcy prawnego?

Skontaktuj się ze mną