Rodzaje błędów medycznych

Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem doktryny pojęcie błędu medycznego czy błędu w sztuce lekarskiej odnosi się nie tylko do błędu terapeutycznego, czyli błędu w leczeniu. Przedmiotem niniejszego opracowania jest szersze opisanie przytoczonych rodzajów błędów medycznych, a definicję błędu medycznego oraz informacje ogólne znajdziesz się tutaj.

Błąd diagnostyczny

Pierwszym rodzajem błędu, jaki zostanie omówiony, jest błąd diagnostyczny, który ma istotny wpływ na dalszy etap leczenia. Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty z 5 grudnia 1996 roku stanowi, iż:

lekarz orzeka o stanie zdrowia określonej osoby po uprzednim osobistym jej zbadaniu za zastrzeżeniem sytuacji określonych w odrębnych przepisach

Lekarz zatem posiada kompetencje postawienia diagnozy tylko i wyłącznie po bezpośrednim zbadaniu pacjenta. Od tej zasady istnieje jednak odstępstwo, ponieważ Kodeks Etyki Lekarskiej stanowi, że:

lekarz może podejmować leczenie jedynie po uprzednim zbadaniu pacjenta. Wyjątki stanowią sytuacje, gdy porada lekarska może być udzielona wyłącznie na odległość

Takimi wyjątkowymi sytuacjami jest zagrożenie życia i zdrowia pacjenta z którym bezpośredni kontakt nie jest możliwy np. z powodu kataklizmu pogodowego. Należy zaznaczyć, że w takich sytuacjach lekarz ma obowiązek zbadania chorego po ustąpieniu zaistniałych przeszkód.

Przyczyną zaistnienia błędu w diagnostyce może być w szczególności niedokładny wywiad z pacjentem, niezalecenie wymaganych badań diagnostycznych lub też wadliwa interpretacja wyników przeprowadzonych badań. Przykładem błędu diagnostycznego jest sprawa pacjenta cierpiącego na chorobę gośćcową, u którego stwierdzono gruźlicę. Nieprawidłowa kwalifikacja skutkowała wyborem niewłaściwej metody leczenia i w efekcie poddanie pacjenta długotrwałej i uciążliwej kuracji przeciwgruźliczej, prowadzącej do zupełnej utraty zdrowia i zdolności do pracy.

Błąd terapeutyczny

Błąd terapeutyczny może polegać na zastosowaniu nieprawidłowej, niewystarczającej albo nadmiernie ingerującej w organizm procedury leczenia. Istotę błędu terapeutycznego doskonale oddaje stanowisko sądów powszechnych. Na przykład Sąd Okręgowy w Bydgoszczy (wyrok z dnia 19 lipca 1999 roku, sygn. akt I C 1150/98) przyjął odpowiedzialność jednostki leczniczej za błąd lekarza chirurga polegający na:

dokonaniu, mimo braku wskazań medycznych, amputacji obu piersi pacjentki bez przedstawienia jej alternatywnej metody leczenia i skonsultowania swojej błędnej diagnozy ze specjalistą onkologiem

Niewłaściwa diagnoza pacjentki, która w rzeczywistości cierpiała na lekką dysplazję kwalifikującą się do leczenia farmakologicznego, doprowadziła do trwałego okaleczenia młodej kobiety.

Z kolei Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 8 marca 2013 roku (sygn. akt I ACa 26/13) uznał, że należyte postępowanie lekarskie powinno zapobiegać możliwości występowania powikłań, wskazując że istotą ochrony zdrowia pacjentów poddanych leczeniu przez specjalistów jest wdrożenie procesu leczenia, który eliminuje powikłania towarzyszące wybranej metodzie lub zmniejsza ryzyko ich wystąpienia. Podkreślenia wymaga fakt, że lekarz nie ponosi odpowiedzialności za wynik operacji, podczas której doszło do powikłań tylko wtedy, gdy powikłania te zostały spowodowane okolicznościami niezależnymi od jego postępowania.

Przykładem błędu terapeutycznego jest np. kontynuowanie porodu siłami natury, pomimo wystąpienia bezwzględnych wskazań do dokonania cesarskiego cięcia. Warte przytoczenia jest również orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku (wyrok z dnia 21 maja 2013 roku, sygn. akt V ACa 150/13), zgodnie z którym:

przez błąd medyczny należy rozumieć także nieudzielenie pacjentowi możliwych w danym wypadku zaleceń, które mogą ograniczyć jego cierpienia związane z bólem

W przytoczonym orzeczeniu Sąd uznał, że zalecenie pacjentce zawieszenia ręki na temblaku przyczyniłoby się do zmniejszenia dolegliwości bólowych. Sąd uznał zatem, że brak takiego zalecenia stanowił błąd w sztuce lekarskiej, bowiem lekarz niepotrzebnie narażał powódkę na cierpienia fizyczne, które w danym przypadku mogłyby być zminimalizowane.

Błąd techniczny

Poza błędami diagnostycznymi i terapeutycznymi w literaturze przedmiotu wyróżnia się także błąd techniczny, który można określić jako zwykłe zaniedbanie czy niepoprawne realizowanie wcześniej podjętych decyzji lekarskich. Błąd ten nie stanowi zatem błędu medycznego sensu stricte. Przykładami błędów technicznych mogą być m.in.:

  • pomylenie tożsamości pacjentów,
  • pomylenie kończyny zakwalifikowanej do operacji,
  • pozostawienie ciał obcych w polu operacyjnym,
  • nie otworzenie przez lekarza anestezjologa zaworu z tlenem podczas zabiegu operacyjnego,
  • niedokładne roztarcie tabletki podanej dziecku prowadzące do jego uduszenia,
  • sprawdzenie przed zabiegiem danych pacjenta i podanie mu w trakcie zabiegu krwi niezgodnej grupowo,
  • podanie niewłaściwego leku.

Błąd organizacyjny

Kolejnym rodzaje błędu w sztuce lekarskiej jest błąd organizacyjny, polegający na wadliwej organizacji pracy placówki medycznej, której wynikiem jest nieprawidłowo prowadzone leczenie danego pacjenta. Przykładem takiego błędu może być np.:

  • Niezapewnienie zapasu krwi w szpitalu prowadzącym ostry dyżur,
  • Przechowywanie silnie trującego środka na oddziale szpitalnym w szafce obok leków.

Pamiętaj!

Niepoprawnie wszczęte postępowanie sądowe może narazić Cię na straty i poniesienie dodatkowych kosztów – jak np. koszty zastępstwa procesowego przeciwnika sądowego. Jeżeli nie wiesz czy dane zdarzenie należy kwalifikować jako błąd medyczny lub też masz wątpliwości jakie działania podjąć aby dalej dochodzić swoich roszczeń, przejdź do zakładki Kontakt i umów się na wizytę z naszymi specjalistami.

Szukasz sprawdzonego radcy prawnego?

Skontaktuj się ze mną